بیشتر بدانیم

داده های پرت

بسیاری از مواقع با نگاهی به اندازه گیری های تکراری متوجه می شوید که یک (یا چند) داده وجود دارد که “اشتباه به نظر می رسند”.  به این داده ها یا نقاط داده های پرت یا دور افتاده (outliers) گفته می شود. در تعریف ساده داده های پرت مقادیری هستند که خارج از محدوده طبیعی یک متغیر قرار دارند. با توجه به این که این داده ها می توانند نتایج آنالیز را تحت تاثیر قرار دهند، معمولا ساده ترین و…

تجزیه مولفه های اصلی (PCA)

یکی از متداول ترین روش های آنالیز فاکتوری (Factor analysis) یا بررسی عاملی، روش تجزیه مولفه های اصلی (principal component analysis) با نام اختصاری و متداول PCA است. این روش در بسیاری از زمینه های علوم شامل بیولوژی، کشاورزی، اقتصاد، گرافیک، شیمی، علوم اجتماعی و رفتاری و غیره جهت تشخیص الگو (pattern recognition)، دسته بندی (Clustering) و طبقه بندی (classification)، مدل سازی نرم (soft modeling) و ..کاربرد گسترده ای دارد.   اصول تجزیه مولفه های اصلی (PCA) شکل 1 مراحل…

انحراف استاندارد

همان طور که در مقاله دقت و صحت گفته شد انحراف استاندارد (standard deviation) پرکاربردترین معیار برای اندازه گیری دقت اندازه گیری ست. این واژه یکی از پارامترهای اصلی در منحنی خطای نرمال یا گوسین (normal error or Gaussian curve) است. منحنی خطای نرمال برای فهم درست انحراف استاندارد یا انحراف معیار لازم است تا کمی در مورد منحنی خطای نرمال یا منحنی گوسین بیشتر بدانیم: شکل 1 دو منحنی برای توزیع فراوانی دو مجموعه تئوری داده را نشان می…

اثر تداخل طیفی بر نتایج آنالیز با ICP

تأثیر تداخلات طیفی بر اعتبار داده ها هنگام استفاده از تکنیک های افزایش استاندارد در آنالیز با ICP-OES برخلاف تصور عمومی، نه راندمان خوب زمانی که نمونه را “spike” میکنیم  و نه استفاده از روش افزایش استاندارد (MSA) نتایج صحیح را در ICP-OES تضمین نمی کند. زیرا اثر تداخل طیفی را پوشش نمی دهند. یک تصور غلط رایج در بین کاربران طیف سنجی نشری پلاسمای جفت شده القایی (ICP – OES) این است که راندمان های خوب هنگام “spike” کردن…

دقت و صحت

دقت و صحت دو مفهوم متداول و علمی برای ارزیابی نتایج خصوصا نتایج عددی هستند که حتی در مکالمات روزمره نیز عمومیت پیدا کرده اند. اما متاسفانه در بسیاری از مواقع واژه های دقت و صحت معادل هم یا به جای هم به کار می روند. با این که تکراری به نظر می رسد اما در اینجا مجددا دقت و صحت را تعریف می کنیم. این دو ویژگی داده های عددی، یعنی دقت و صحت، مهم ترین و بیشترین اشتباه…

کیفیت آب برای آنالیز قابل اعتماد با LC-MS و ICP-MS

کیفیت آب برای آنالیز قابل اعتماد با LC-MS و ICP-MS آب خالص در یک آزمایشگاه آنالیز کاربردهای فراوانی دارد، از آماده سازی معرف و بافر گرفته تا شستشوی ظروف شیشه ای، و همچنین در موفقیت بسیاری از آزمون ها نقش اساسی دارد. کیفیت آب در آنالیز  بسیار موثر و ضروری است. درک تأثیر احتمالی آلاینده های آب در کروماتوگرافی مایع – طیف سنجی جرمی (LC-MS) و آنالیز طیف سنجی جرمی پلاسما به روش القایی (ICP-MS) می تواند در انتخاب روش…

فاز متحرک در HPLC

فاز متحرک در کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا یا HPLC علاوه بر انتقال نمونه و عبور آن از ستون جداسازی و متعاقباً به آشکارساز برای شناسایی اجزای جدا شده نقشی مهم در فرایند جداسازی اجزاء مخلوط در همراهی با فاز ثابت (ستون کروماتوگرافی) دارد. انواع فاز متحرک در HPLC حلال های مورد استفاده در HPLC بر اساس نوع فاز ساکن مورد استفاده انتخاب می شوند. براساس قطبیت نسبی فاز ساکن و متحرک و نوع کروماتوگرافی فاز نرمال و کروماتوگرافی فاز…

انواع خطاهای اندازه گیری

تمام فرآیندهای اندازه گیری که نتایج آنها به صورت عددی ارائه می شود، دارای خطای اندازه گیری (measurement error) هستند که از منابع مختلفی ناشی می شوند. شناسایی منابع خطا در فرایند اندازه گیری کمی، برای کاهش خطای اندازه گیری بسیار مهم است. علل خطای اندازه گیری می تواند متفاوت باشد و بزرگی آنها نیز متغیر است. این خطاها منجر به عدم قطعیت (uncertainties) در نتایج نهایی یک اندازه گیری می شوند. خطای خواندن بورت و ترمومتر، وزن کردن با…

ثابت های فیزیکی

   طبق یک تعریف کلی ثابت های فیزیکی (Physical constants) یا ثابت های پایه ای فیزیک یا ثابت های جهانی (universal constant) کمیت های فیزیکی هستند که در تمام جهان ثابت هستند و مقدار آنها با گذر زمان ثابت باقی مانده و تغییر نمی کند. به عبارت دقیق تر میزان تغییرات این ثابت های در گذر زمان بسیار بسیار کم است. معروف ترین این ثابت عبارتند از: ثابت سرعت نور، ثابت گرانش، ثابت دی الکتریک، بار الکترون، ثابت بولتزمن، ثابت…

استاندارد

استاندارد چیست؟ طبق تعریف اداره استاندارد ، استاندارد تعیین و تدوین ویژگی های لازم در تولید یك فرآورده و انجام یك خدمت است. یک استاندارد یک سند فنی (technical document) از قواعد، دستورالعمل ها و تعاریف است که برای انجام یک فرایند، تولید یا خدمت قابل تکرار تدوین می شود تا بر مبنای تعریف یکسان، چهارچوب مشخص و سطح کیفی مطلوب قابل انجام باشد. برخلاف تصور عام که فقط برچسب استاندارد بر روی کالاهای خریداری شده را می بینند، استاندارد یک مفهوم…